Scandio

De Wikipedia
Va a: navegá, truvá
Chest artícol a l'è scricc in Lumbàrt Orientàl, ortograféa unificàda Lombard oriental
Scandio
   

21
Sc
 
               
               
                                   
                                   
                                                               
                                                               
                   
calcio ← scandio → titanio
Aspèt
Aspèt de l'elemènt
bianch arzentàt
Generalità
Nòm, sìmbol, nömer atòmich scandio, Sc, 21
Serie metalli di transizione
Grupo, periot, bloch 3, 4, d
Densità 2 985 kg/m³
Configürasiù dei eletrù
Configürasiù dei eletrù
Proprietà atomiche
Peso atòmich 44,955910
Ragio atòmich (calc.) 160 (184) pm
Ragio covalènt 144 pm
Configürasiù dei eletrù [Ar]3d1 4s2
e per leèl energétich 2, 8, 9, 2
Stàcc de osidasiù 3 (base debole)
Strütüra cristalìna esagonale
Proprietà fìziche
Stat de la matéria solido
Pont de füziù 1 814 K (1 541 °C)
Pont de ebulisiù 3 103 K (2 830 °C)
Volüm molàr  × 10Mudel:Val/delimitnum m³/mol
Entalpia vapurizasiù 314 2 kJ/mol
Calùr de füziù 14,1 kJ/mol
Tensiù de vapùr 22 1 Pa a 1 812 K
Otre proprietà
Nömer CAS Mudel:CAS
Eletronegatività 1,36 (Scala di Pauling)
Calùr specìfich 568 J/(kg•K)
Condücibilità elètrica  × 10Mudel:Val/delimitnum/(m•Ω)
Condücibilità tèrmica 15,8 W/(m•K)
Energia de prìma iunizasiù 0 6 331 MJ/mol
En. de segónda iunizasiù 1,2350 MJ/mol
En. de tèrsa iunizasiù 2,3886 MJ/mol
En. de quàrta iunizasiù 7,0906 MJ/mol
Energia de quìnta iunizasiù 8,843 MJ/mol
En. de sèsta iunizasiù 10,679 MJ/mol
En. de sètima iunizasiù 13,310 MJ/mol
En. de iunizasiù chèla dei òt 15,250 MJ/mol
En. de iunizasiù chèla dei nöf 17,370 MJ/mol
En. de iunizasiù chèla dei dés 21,726 MJ/mol
Izòtop piö stàbii
iso NA TD DM DE DP
45Sc 100% Sc l'è stàbil con 24 neütrù
46Sc sintétich 83,79 dé β 2,367 46Ti
iso: isotopo
NA: bondànsa en natüra
TD: tép de smezamènt
DM: modalità de decadimènt
DE: energia de decadimènt in MeV
DP: prodót del decadimènt

El scàndio l'è 'n elemènt chìmich enserìt endèla tàola periòdica dei elemèncc col sìmbol Sc. El g'ha nömer atòmich 21, che völ dì che 'l nùcleo de 'n àtom de scandio el g'ha vintü prutù. El sò nòm el l'ha ciapàt del fat che giöna de le zòne endoche gh'è i giacimèncc piö furnìcc de chèsto elemènt — sota fùrma de thortveitite (silicàt de scàndio) — l'è la Scandinavia.

L'è 'n metàl mulzì, lizimbrì, che se fà mìa atacà del àcido nìtrich e de chèl fluorìdrich. El g'ha culùr arzentàt e se 'l vé 'n contàt co l'ària el ciàpa 'n culùr che tìra al ròza. Per le sò proprietà el se 'nsomèa de piö al itrio e ai lantànidi che nó al titànio o al alumìnio che i è i elemèncc piö arènt endèla tàola periòdica. Per chèsta rizù de spès el vé cunsideràt 'na tèra ràra.