Và al contegnud

Pruvincia de Lecch

De Wikipedia
(Rimandad de Provincia de Lech)

Lombard Occidental

Quel articul chì l'è scrivüü in Lumbard, cun l'urtugrafia insübrica ünificada.
Pruvincia de Lecch
Provinça
Pruvincia de Lecch - Stema
Pruvincia de Lecch - Sœmeanza
Pruvincia de Lecch - Sœmeanza
Dats aministrativ
Stat
Italia
Rejon  Lombardia
Capolœg
Lecch
Nassida 1992
Politega
President
Orgen lejislativ Consili provinçal
Territore
Coordinade 45°51′N 9°24′E / 45.85°N 9.4°E45.85; 9.4
OSM 45639
Superfix 816,17 km²
Abitants 333 344 ab.
(31 ottober 2020)
Densitaa 408.42 ab./km²
Confin Pruvincia de Sundri, Provincia de Bergom, Pruvincia de Munscia e Brianza e Pruvincia de Com
Fus orari
Varie
Codex ISO 3166 IT-LC
Prefiss 031, 0341, 035 e 039
Codex postal 23801–23900
Sigla autom. LC
Codex ISTAT 097
Codex catastal
Cl. climatega
Cl. sismega
Localizazion
Pruvincia de Lecch - Localizazion
Pruvincia de Lecch - Localizazion
Sit istituzional

La Pruvincia de Lech la se tröva in de la Lumbardia ucidental, sübit a urient del lagh de Com; la tegn dent dunca i Prealp de la spunda est del lagh (tajaa da la Valsassina e la Val Varun) insema cunt un tocch di culin de la Brianza setentriunal.

La densitaa de pupulaziun l'è alta; ghe vör dì però che in del süd (la Brianza e la zona de Lech) la densità la se met inturna ai 1000 ab./km², quand inveci i muntagn a hin poch pupulaa. De cunseguenza, in di muntagn a suraviven anca di cantun sügestiv, poch tucaa da la man de l'om. In de la pruvincia, in del Parch regjunal de Muntavegia e de la Val del Cürun a l'è prutegiüü el paesagg de vün di ültim toch poch ürbanizaa restaa in de la pianüra/culina lumbarda.
In de la pruvincia ghh'in nò citaa gross: Lech la riva nanca a 50.000 abitant, e i alter citadin a hinn un poo de suravia a i 10.000: Mandel, Valmadrera, Meraa, Casanöv.

L'ecunumia a l'è basada in sü l'indüstria, cunt aziend medi e piscinit cume in quasi tüta la Lumbardia; ghe resta ammò un poo de agricultüra (üga de vin, agricultüra in sera). El setur dii servizzi l'è semper püssee svilüpaa.
L'ecunumia muntana tradiziunal la gh'è quasi pü; i gent di muntagn e del lagh adess a scampen quasi tüt de türismu.

La Pruvincia de Lech l'è nassüda in del 1992 e la cünta nuvanta cumün: de quest chì, vutantaquater prima faseven part de la Pruvincia de Com, i alter ses (Calolz, Vercüragh, Mont Marenz, Tur di Büs, Erv e Caren) de la Pruvincia de Bergum.

Comun[Modifega | modifica 'l sorgent]

I comun de la Pruvincia de Lecch a hinn L'Abadia, Irögn, Anon, Balabi, Barzagh, Barzanò, Barz, Belàn, Bùsis, Brivi, Bülciagh, Calch, Calóls e Cùrt, Carèn, Casargh, Casanööf, Cassagh, Cassina in Valzasna, Castell de Brianza, Cernösch, San Fermu, Civaa, Còlegh, Còll Brianza, Curnöva, Còsta Masnaga, Crandola, Crimela, Cremee, Derf, Dulzàgh, Dòr, Ell, Val d'Erv, Isen, Galbiaa, Garbagnaa Munastér, Garlaa, Imbersach, Introeubi, Lecch, Lì Erna, Lumagna, Malgraa, Mandell, Margn, Meraa, Massaja, Mòsc, Multee, San Paol, Muntavégia, Muntisel, Murterun, Nibiònn, Ugiòn, Ulgiaa, Olginaa, Olivee, Usnach, Padernu, Pagnoeune, Parlasch, Pastur, La Valletta Brianza, Perled, Pescaa, Promane, Premaluna, Robbiaa, Rògen, Santa Maria, Siron, Sirtol, Suej, Süèll, Tasen, Carghentin, Valmadrera, Varéna, Vendrogn, Vercüragh, Verdé, Valvarrone e Viganò.

La lengua[Modifega | modifica 'l sorgent]

La lengua ufizial l'è l'italian.
La lengua lucal l'è 'l lumbard, per la precisiun di dialet ucidentai. La Brianza lechesa l'è un poo el cör, strengiüü tra Lamber e l'Ada, del brianzö; anca el dialet de la cità de Lech el gh'ha pü o manch i istess carateristegh del brianzö, anca se in de l'ültem secul el s'è vesinaa un brisinin püssee al mudel milanes. In de la Valsasna e in de la Val Varun (per esempi a Prumana) se parlen di dialet ucidentai cun di carateristegh uriginai, e di carater de transiziun cunt el lumbard uriental. In de la Val San Martin, inscambi, se parla propi un dialet bergamasch, anca per via del ligam secular cun la Pruvincia de Bergum.

Bandera da la resgjun Lumbardía Pruvinz dela Lumbardìa Bandera da la resgjun Lumbardía
Bergum | Bressa | Com | Cremuna | Lech | Lod | Mantua | Milan | Munscia e Brianza | Pavia | Sundri | Vares