Và al contegnud

Udine

De Wikipedia
(Rimandad de Üdine)

Chest artícol a l'è scricc in Lumbàrt, ortograféa orientàl unificàda.


Cuurdinàde geogràfiche: 46° 04' N 13° 14' E


Udine
Comun
Udine - Bandera Udine - Stema
Udine - Sœmeanza
Udine - Sœmeanza
Dats aministrativ
Nom ofiçal Udine
Stat Itàlia
Rejon Friuli-Venesia Giulia
Provinça Provincia de Udine
Politega
Sindeg
Orgen lejislativ Consili comunal
Territore
Coordinade 46°04′N 13°14′E / 46.066667°N 13.233333°E46.066667; 13.233333
OSM 179272
Voltituden 113 m s.l.m
Superfix 57,17 km²
Abitants 97 808 ab.
(1º genar 2023)
Densitaa 1710.83 ab./km²
Confin Campoformido, Martignacco, Pasian di Prato, Pavia di Udine, Pradamano, Reana del Rojale, Remanzacco, Pagnacco, Povoletto e Tavagnacco
Fus orari UTC+01:00 e UTC+02:00
Varie
Prefiss 0432
Codex postal 33100
Sigla autom. UD
Codex ISTAT 030129
Codex catastal L483
Sant protetor Ermagora e Fortunà
Cl. climatega
Cl. sismega
Localizazion
Udine - Localizazion
Udine - Localizazion
Sit istituzional


Udine (en furlà: Udin; en slovéno: Videm; en todèsch stòrich: Weiden; en latì: Utinum) l'è 'n cümü italià de 100.178 abitàncc, capolöch de la pruvincia omònima, part de la regiù Friuli-Venesia Giulia. La cità l'è 'l cör de n'area urbàna de piö o méno 174.000 abitàncc. L'è cunsideràda la capitàl stòrica del Friuli.

La cità l'è colocàda en mès a la regiù friulàna. La se tróa a póch de piö de 20 km en lìnea d'aria de la Slovenia, e 54 km de l'Austria, per cui l'è 'ndèna puzisiù stratégica, arènt a l'intersesiù de le diretrìci europèe est-ovest (Curidùr 5) e nord-sud (Via Iulia Augusta), sö la via che la mìna 'nvers l'Austria e l'Euròpa orientàla.

L'è postàda 'ntùren a 'n còl söl qual gh'è colocàt el castèl, a póch chilòmetri de le culìne, e le bagnàda del torènt Cormor a ovest e del torènt Torre a est.

Del cümü de Udine fà part apò a le frasiù de Baldasseria, Beivars, Casali Sartori, Chiavris, Cormor, Cussignacco, Gervasutta, Godia, Laipacco, Molin Nuovo, Paderno, Paparotti, Rizzi, San Bernardo, San Domenico, San Gottardo, Sant'Osvaldo, Sant'Ulderico, Vât e Villaggio del Sole.

Tra i monümèncc piö famùs gh'è 'l castèl, postàt söndèl còl che 'l dòmina la cità, la catedràl, la Lòza del Lionello, la piàsa de la Libertà en stìle vèneto e la piàsa de San Giàcom, che la reprezènta 'l cör de la cità col Mercatovecchio.

Per chèl che riguàrda le òpere modèrne, de segnalà gh'è 'l Teatro Nöf Giovanni d'Udine.

Panoràmica de la cità ésta del castèl.