Lengua italiana
De Wikipedia
L'italian (nòmm nativ: Italiano) l'è ona lengoa latina moderna. L'italian l'è efetivament ona lengoa franca, perchè i so parlant de spess parlen anca lengov regional e i doperen l'italian domà per parlà cun i gent forest. L'italian l'è lengoa offizzial de l'Italia, de San Marin, de la Svizzera (insema al franzes, al todesch e al romanc) e de la Citaa del Vatican (insema al latin). L'è segonda lengoa in Istria (dividuda intra Croazia e Slovenia). L'è parlada anca in del Principaa de Monaco, a Malta, in Corsica, a Nizza e provincia, e minga tropp in Albania e in Libia. I so dialet de spess hinn influenzaa da vari lengov regional e local parlaa in 'sti teritori chì.
[Mudifega] Stòria
La lengoa italiana la vegn del dialett fiorentin del Toscan del XIV secol. A l'è pròpri duranta sto temp chì che l'è nassuda la literadura toscana, eree de quèlla siciliana (che l'è staa el primm volgar italian dopraa dij poeta). Hinn staa autor comè Bonagiunta Orbicciani de Lucca e Guidon d'Arezz in d'on primm moment e poeu quij de la scoeura del Dolz Stil Noeuv a fà diventà el Toscan la lengoa literaria pussee importanta de la penisola. El pussee grand autor del temp l'è staa el Dant Alighiee, seguii del poetta Franzesch Petrarca e del scrittor Gioann Boccaccio. Duranta el Renassiment e in di secoj dòpo tucc i autor italian scriveven o in latin o cont el Toscan di quij trii litteraa. Donca se poeu dì che l'Italian medieval l'è restaa in vida a longh (basta pensà a quij in ann recent scriveven anmò degl'impiegati, de', allorché etc.).
