Vangél

De Wikipedia
Va a: navegá, truvá
Chest artícol a l'è scricc in Bergamàsch, ortograféa del Dücat Lombard oriental


Ol Santo Vangél l'è 'l lìber che l' cónta sö la èta, i miràcoi, i 'nsegnamèncc, la mórt e la ressuressiù de Nòst Signùr Gesü Crést.

I vangéi üficiài, cioè chèi acetàcc cóme giös'cc da la Césa Catòlega e da töte i ótre Cése cristiane, i è quàter:

  • ol Vangél de San March (Κατὰ Μᾶρκον εὐαγγέλιον - segónt March) fòrse del 70 d.C.;
  • ol Vangél de San Matéo (Κατὰ Ματθαῖον εὐαγγέλιον - segónt Matéo) scricc tra 'l 70 e l' 100 d.C.;
  • ol Vangél de San Lüca (Κατὰ Λουκᾶν εὐαγγέλιον - segónt Lüca) scricc tra 'l 80 e 'l 90 d.C;
  • ol Vangél de San Gioàn finìt de scrif vèrs ol 100 o 'mpó dòpo.

töcc i óter Vangèi i è mia acetàc da la Césa Catòlega e e da töte i ótre Cése cristiane i è ciamàcc apòcrifi.

Ol nòm Vangél[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Ol nòm Vangél l' vé dal gréch antìch ευαγγέλιον (euanghélion) che l' völ dì la buna notissia.

La lèngua di Vangéi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Se pènsa che i Vangéi i sìes istàcc iscricc 'n gréch antìch, fò che 'l Vangél del San Matéo scricc fórse 'n Aramàich e per chèsto ciamàt Ol Vangél di Ebrèi, ma l'è mia sigür, de fati gh'è riàt dóma di tèsti 'n gréch antìch.

Tradussiù en Lumbàrt[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Ol Vangél del March

Ol Vangél de San March l'è stacc tradüsìt in Bergamàsch dal Gioancarlo Giaàss e dal Ümbèrt Minèl.
Ol Cìrcol Filològich Milanés l'ha facc öna tradüsiù de töcc i quàter Vangéi.