Albert Camus

De Wikipedia
Va a: navegá, truvá
Chest artícol a l'è scricc in Bresà, ortograféa Modèrna Lombard oriental
Albert Camus

Albert Camus ( Mondovi, Algerìa 1913 - Villeblevin, Frància 1960 ) l'è stat en scritùr e filòzofo fransés, decoràt col prémio Nòbel per le Leteradüra endèl 1957. L'è cunsideràt ensèma a Jean-Paul Sartre giü dei esponèncc principài del ezistensialìsmo.

Biografìa[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

L'è nasìt ai 7 de noèmber del 1913 endèla cità de Mondovi, encö ciamàda Dréan, en Algerìa, alùra sóta l'ucupasiù franséza. De bubà fransés, che 'l mörarà quan che Albert el gh'ìa 'n àn, e de màder (Catherine Sintes) fiöla de emigràncc de Minòrca, el vegnarà edücàt de la nóna matèrna (Catalina Cardona) a Algéri, endóche 'l starà 'nfìna al 1940. El stüdiarà filuzufìa a l' Üniversità de Algerìa endóche 'l se laureerà endèl 1935.

Dòpo ìga militàt endèl partit Comunìsta, el g'harà problémi col Goèrno Generàl de Algerìa e 'ndèl 1940 'l narà a stà a Parìgi, endóche 'l farà 'l segretàre de redasiù del giornàl Paris-Soir. Ai tép de la Segónda Guèra Mondiàl el colaborarà col giornàl Le Monde Libertaire 'l sarà mèmber de la Federasiù Anàrchica Francòfona, e 'l cuminciarà la sò colaborasiù co Jean-Paul Sartre.

Camus el mörarà ai 4 de zenér del 1960 endèla cità de Villeblevin, endèl dipartimènt de la Yonne, endèn incidènte stradàl. El sarà sotràt a Lourmarin, paizì 'ndèl dipartimènt de Vaucluse regiù de la Provènsa-Alpi-Còsta Azùra.

Opera leterària[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Albert Camus

De quan che l'è nat a stà a Parìgi, Alber Camus 'l g'ha cuminciàt a colaborà col Jean-Paul Sartre, e 'nsèma a lü 'l g'ha svelöpàt la sò carièra de scritùr e filòzofo. I rapòrcc col Sartre i fenesarà 'ndèl 1952 per vìa de 'n artìcol de Francis Jeanson püblicàt sö la rivìsta Les Temps Modernes, endóche Sartre el se lamentàa de Camus pechè 'l dizìa che la sò riólta l'ìa "deliberatamènt estética".

Endèle sò òpere l'elabora 'na riflesiù sùra la cundisiù ümàna. El rüfüda la furmulasiù de 'n at de féde en Dio, endèla stória o 'ndèla rizù, e isé 'l sè metarà 'n upuzisiù al stès tép al cristianèzimo, al marxismo a l'ezistensialìsmo. El desmetarà mài de lotà cùtra a töte le ideulugìe e le astrasiù che le slontàna l'òm de la sò cundisiù e che Albert Camus 'l ciamarà Filosofìa de l'asùrdo.

Endèl 1957 el ciaparà 'l Premio Nobel de Leteradüra «per la sò prudusiù leterària 'mportànte, che con sincerità la ilümina i problémi de la coscènsa ümàna de la nòsta época».

Selesiù de òpere[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Romàns[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

  • 1942: L'Étranger
  • 1947: La Peste
  • 1956: La Chute
  • 1971: La Mort heureuse, òpera pòstuma
  • 1995: Le premier homme, òpera pòstuma e mìa completàda

Romàns cürcc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

  • 1954: La Femme Adultère
  • 1957: L'exil et le royaume
  • 1957: L'Hôte

Sàgi[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

  • 1937: L'envers et l'endroit
  • 1942: Le Mythe de Sisyphe
  • 1946: Combat
  • 1951: L'Homme révolté
  • 1957: Réfléxions sur la guillotine
  • 1962: Carnets, 1935-1942
  • 1965: Carnets, 1943-1951

Teàtro[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Bibliugrafìa[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Colegamèncc estèrni[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons
al gh'a dent roba culegada a: