Dialett ticines

De Wikipedia

(Rimandaa da Ticines)
Lombart ocidental Chest artícul al è scrivüü in Ticinés, ortografía LSI
Flag of Canton of Tessin.svg


Ticines ()
Oltri denuminazión:
Parlaa in: Svizzera
Región: Europa
Parlant: ~300.000
Ranking:
Classificazión genétega: Indo-Europea

  Lengue rumanze
    Ocidentali
      Gallo-Rumanze
        Lombard
         Lumbard ucidental
            Ticines

status ufizial
Lengua ufiziala de:
Regulaa da: --
còdas de la lengua
ISO 639-1 --
ISO 639-2 roa
SIL lmo
videe anca: lengua

Cunt ul termin Ticines a sa inteend püssée ch'oltru ul insiemm da dialett che i è parlaa en Tesin (vün dai 26 cantun svizar).

En realtà a parlum mia da'na lengua, ma da'n dialett de la lengua Lumbarda.

Da na part a l'oltra dal canton i è parlàa vari dialett e ocüni anca moltu difereent vün da ul oltru. Par chesti mutiif nüm a sa sufermum prima da tütt dumà en ambit da chell püssée parlàa: ul dialett da Lügann.

Cuntegnüü

[Mudifega] Ortugrafia

I lettar i van pronünciàa cuma'n italiann, ma:

  • cc/c en fin da la parola a sa pronüncia cuma la cc da "ciccia".
  • g en fin da la parola a sa pronüncia cuma se ala fudresa na k.
  • gg en fin da la parola a sa pronüncia cuma la "cc", ma püsée düür.
  • ü al è'n sonn seràa cuma in dal dialett lumbaart.
  • ö al è simil al sonn dal "ö" dal lumbaart e dal tudesk, ma al è'n zichinin püsée vèert.
  • s ala sa pronüncia "sc" cuma in dal italiann "sciare" quan ch'ala preceed na cunsunaant.
  • k üsada par fa ul sonn düür da la "c" da "casa" quan che la "c" la pò mia.

Di Esempi:

  • sciaff = /sc-ciàff/ = schiaffo
  • tudesk = /tudesc-k'/ = tedesco

[Mudifega] Gramatica

Ula Gramatica dal Ticinees al è mia semplicisima, ma ala druva vari ropp cumpagn del'Italian.

[Mudifega] Varda ach

[Mudifega] Ligam de föra

[Mudifega] Bibliografia

  1. LSI - Lessico dialettale della Svizzera italiana - Centro di dialettologia e di etnografia del Cantone Ticino - Bellinzona 2004.
  2. Lurà, Franco: Il dialetto del Mendrisiotto, Mendrisio-Chiasso 1987.
  3. Lurati, Ottavio: Dialetto e italiano regionale nella Svizzera italiana, Lugano 1976.
  4. Petrini, Dario: La koinè ticinese (Romanica Helvetica vol. 105), Bern 1988.
  5. VSI - Vocabolario dei dialetti della Svizzera italiana - Centro di dialettologia e di etnografia del Cantone Ticino - Lugano / Bellinzona 1952.
  6. Piccolo Dizionario Illustrato Del Dialetto Dell'alta Leventina
Alter lenguv