Pruvincia del Verban-Cüsi-Ossula

Quel articul chì l'è scrivüü in Lumbard ucidental urtugrafia ünificada.

---

• Süperfis: 2.255 km²
• Pupulaziun (2001): 159.040 ab.
• Densità: 71 ab./km²
• Nümer de cumün: 77
• Capital (pup. 2001): Verbania (30.128 ab.)

---

La Pruincia del Verban-Cüsi-Ossula (VB) l'è na pruincia del Piemunt che la gh'ha 162 mila abitant. La se tröva a nord del Piemunt e l'è tacaa a nord, ovest e a est a la Svizzera (Tisin e Vales), a est a la Lumbardia (Pruincia de Vares), a sud ai Pruinc de Nuara e Vercei. L'è nassüü dop che j'han metüü insema tri sit geugraficament separaa, ma che partegniven tücc a la pruincia nuaresa.

Geugrafia

La pruincia la se tröva nela part püssee setentriunal del Piemunt e el so territori l'è principalment furmaa da muntegn. Geugraficament la pruincia l'è furmada da tre realtà: el Lagh Magiur, el Lagh d'Orta e la Val d'Ossula.

Lenguagg

Cumpagn del rest de l'Italia, anca in del Verban-Cüsi-Ossula la lengua ufizial a l'è l'Italian. A bun cünt, la lengua regiunal a l'è 'l Lumbard, in di sò variant püssee ucidentai: in sül lagh Magiur se parlen dialet varesot e verbanes; püssee a süd, i parlà se messeden cunt el Nuvares e ciapen carater de transiziun cunt el Piemuntes (per esempi arent al Lagh d'Orta); in la Val d'Ossula se parla un dialet püssee alpin, che in di zonn setentriunai el ciapa i carateristigh del dialet ticines.
Inultra besogna minga desmentegà che in di paes de Macügnaga e de Furmazza l'è parlaa el Walser.

Cumün

La pruvincia del Verban-Cüsi-Ossula la gh'ha 77 cumün ([1]). De chest i pussee grand per pupulaziun i hinn:

Commune	Population
Verbania	30,836
Dom	18,362
Umegna	15,949
Gravelona	7,595
Vila d'Ossula	6,915
Canöbi	5,113
Stresa	5,104

Quella vos geografega chí la gh'ha dent domà pòcch informazion. Se violter sii bon de mettela a pòst e giuntaggh su on quejcòss, allora preoccupeves minga e proveegh. Inscí de veggh on' ideja de tutt i olter sbòzz, vardée chí.