Norimbèrga

De Wikipedia
Va a: navegá, truvá
Chest artícol a l'è scricc in Lumbàrt Orientàl, ortograféa unificàda Lombard oriental


Stema Mapa
Wappen del Stadt Norimbèrga
Norimbèrga
Deutschlandkarte, Position del Stadt Norimbèrga hervorgehoben
Dati
Stat (Land): Baviera
Distret:

Média Francònia
(Mittelfranken)

Landkreis:

Kreisfreie Stadt

Altèsa:

309 méter

Superfice:

186,38 km²

Popolasiù:

498 876 (31. Dic 2013)[1]

Densità: 2677 Ab/km²
Còdes postàlen: 90402–90491
Prefis telefònichen: 0911, 09122, 09129
Tàrga autom.: N
Còdes aministratìf: 09 5 64 000

Südiviziù
aministratìve:

7 Stadtbezirke

Indirìs: Rathausplatz 2
90403 Nürnberg
Sit uficiàl: www.nuernberg.de
Sìndech (Oberbürgermeister): Ulrich Maly (SPD)
Lage der Stadt Nürnberg in Bayern
Karte


Norimbèrga (en todèsch: Nürnberg: endèla parlàda francóne: Nämberch) l'è 'na cità todèsca sitüàda 'ndèl Land de la Baviera, 'ndèl distret de la Média Francònia (Mittelfranken). La g'ha 498 876 abitàncc (dato del 31. Dic 2013). Dòpo la fì de la Segónda Guèra Mondiàl l'è stàda séde del tribünàl ciamàt a giüdicà i dirigèncc del regìme nazìsta responsàbii dei crìmegn de la Shoah.


Informasiù generài[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Panoràma de la cità ècia

Norimbèrga l'è 'na cità extra-circondariàl (kreisfreie Städte) che völ dì che la fà circondàre (Kreis) de per sò cönt.

L'è la segónda cità piö grànda de la Baviera dòpo de Mònaco e la piö grànda de la regiù de la Francònia. Sitüàda a 7 km de la cità de Fürth, a 17 km de Erlangen e a 15 km de la cità de Schwabach, ensèma a chèste trè cità la fùrma l'àrea metropolitàna de Norimbèrga che la pàsa 'l miliù e duzentmìla abitàncc[2] e l'è giöna de le piö 'mportànte conurbasiù de la Germania.


Stória[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

La cità 'ndèl 1493 (de: Crònache de Norimbèrga)
I mür de Norimberga

La prìma mensiù de la cità l'è del 1050 (endèn docümènt de Imperadùr Enrìco III del Sacro Romano Impér), e l'ìa citàda col nòm de Nuorenberc. Endèl 1219 l'imperadùr Federìco II elò ghe cuncidìa el privilégio de ciamàs "cità lìbera" e de goernàs de per sò cönt per mès de istitüsiù autònome. La cità la s'è sgradìda fò 'ntrà i sècoi XV e XVII gràsie a le atività comerciài che i sò citadì i 'ntratignìa con töta l'Europa (ma 'n particolàr coi Paés Bas e l'Itàlia). Pò a l'atività cültüràla e artìstica l'è intènsa e 'l sò personàgio piö cunusìt i'è stacc el pitùr Albrecht Dürer, el scultùr Peter Vischer e 'l cartògrafo Martin Behaim.

Dòpo che gh'è stat scuprìt l'Amèrica, Norimbèrga l'è restàda 'n pó taiàda fò de le nöe vìe comerciài e dòpo la Guèra dei Trent'àgn l'è cuminciàda 'na lènta decadènsa che la s'è fermàda apéna 'ndèl sècol XIX quan che g'ha cuminciàt a nàser e a sgrandìs fò la 'ndüstria dei zögàtoi.

Ai tép de la Germania Nazìsta, Norimbèrga la g'ha ìt en ruòlo 'mportànte come séde dei radùni pulìtich al Zeppelinwiese. L'è stat apò a'l pòst endóche gh'è stat emanàt le légi rasiài del 1935. A la fì de la Segónda Guèra Mondiàl, l'è stàda séde del tribünàl speciàl dei Aleàcc mitìt en pé per giüdicà i criminài de guèra nazìsti.



Cità 'nzemelàde[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Galerìa de fóto[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Colegamènc estèrni[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Commons-logo.svg
Wikimedia Commons
al gh'a dent roba culegada a:


Riferimèncc[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

  1. Bayerisches Landesamt für Statistik – Tabelle 12411-001: Fortschreibung des Beölkerungsstandes: Bevölkerung: Gemeinden, Stichtage (letzten 6) (Hilfe dazu)
  2. Gemeindeverzeichnis des Statistischen Bundesamts