Amaranthaceae

De Wikipedia
Va a: navegá, truvá
Chest artícol a l'è scricc in Lumbàrt Orientàl, ortograféa unificàda Lombard oriental
Amaranthaceae
Achyranthes splendens var. rotundata
Achyranthes splendens var. rotundata
Classifigazion sientífiga
Regn: Plantae
Division: Magnoliophyta
Clas: Magnoliopsida
Ùrden: Caryophyllales
Famìa: Amaranthaceae
sotafamìe
Sinonim
  • Achyranthaceae
  • Atriplicaceae
  • Celosiaceae
  • Deeringiaceae
  • Dysphaniaceae
  • Gomphrenaceae
  • [1]

Le Amaranthaceae i è 'na famìa botànica che aparté al ùrden de le Caryophyllales. L'è furmàt de presapóch 160 zèner e 2.400 spéci. Le piö tàte de chèste i è èrbe o subarbùsti. I mèmber de chèsta famìa i è distribüìcc endèle regiù tropicài e subtropicài, suratöt en Africa tropical e Amèrica setentriunàla. Divèrse piànte de chèsta famìa i è cunusìde come piànte onamentài de giardì, compàgn de le Alternanthera, Amaranthus, Celosia e Iresine. Mìa póche spéci de le Amaranthaceae i è halofite, cioè le crès bé 'ndei teré salì.

Le clasificasiù modèrne bazàde sö la filogenìa, compàgn de le Clasificasiù filogenética APG, le mèt le Chenopodiaceae dét endèla famìa de le Amaranthaceae col ranch de sotafamìa. Spéci popolàr de chèsta sotafamìa i è la Beta vulgaris (le raibiéde), Chenopodium quinoa (la quinoa), Chenopodium bonus-henricus (le coméde), Chenopodium album (le farinèle) e Spinacia oleracea (le spinàse).

Le diferènse principài 'ntra Amaranthaceae e Chenopodiaceae i è i pétali membranùs e i stam de soèsa ünicc a fùrma de anèl. Prima de la ünificasiù de le Chenopodiaceae co le Amaranrthaceae, la circuscrisiù ècia d ele Amaranthaceae la cuntignìa apéna piö o méno 65 zèner e 900 spéci.

Le Amaranthaceae le fùrma 'n gràpo monofilétich, che pò l'è chèl che reprezènta 'l nömer piö granr de spéci endèl ùrden de le Caryophyllales.


Descrisiù[Mudifega | mudìfica 'l sorgènt]

Le fòie i è sèmpe, opòste o alternàde, coi òrli 'ntréch o dentàcc de gròs e sènsa stìpole.

I fiùr i è solitàre i reünìcc en gràte spighète o panòcie, de sòlet bisesuài e atinomòrf. I g'ha de giü a sich stam e ovàre sùpero de 3 a 5 sépali tacàcc ensèma.

El fröt el pöl véser en utrìcul, 'na nus o 'na cápsula circoncìza, de rar 'na bàca.